Nghiên cứu so sánh phương pháp điều trị bệnh trĩ bằng laser và cắt bỏ

Trĩ là bệnh lý phổ biến vùng hậu môn – trực tràng, chiếm tỷ lệ từ 3% đến gần 30% dân số, trong đó khoảng 5% có triệu chứng cần can thiệp y tế. Các biểu hiện thường gặp gồm chảy máu, đau rát, sa búi trĩ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng sống.

Tại nhiều nước, laser đã được ứng dụng trong điều trị trĩ với nhiều hình thức khác nhau. Phẫu thuật tạo hình mô trĩ bằng laser (Laser Hemorrhoidoplasty - LHP) là kỹ thuật dùng năng lượng laser tác động vào lớp mô dưới niêm mạc của búi trĩ, làm búi trĩ co rút và teo dần. Khác với các phương pháp cắt bỏ truyền thống, LHP không gây tổn thương niêm mạc và mô lành xung quanh, nhờ đó giúp bệnh nhân ít đau, hạn chế sẹo, hẹp hậu môn và rút ngắn thời gian hồi phục.

Ở Việt Nam, kỹ thuật tạo hình mô trĩ bằng laser đã được một số bệnh viện lớn triển khai từ nhiều năm qua. Năm 2016, Bệnh viện Bình Dân bắt đầu triển khai LHP. Để có cơ sở khoa học so sánh toàn diện, từ tháng 3/2022 đến tháng 3/2025, Bệnh viện đã thực hiện đề tài “So sánh kết quả điều trị sớm và trung hạn của phương pháp tạo hình mô trĩ bằng laser và phẫu thuật Longo”.

Phẫu thuật Longo ra đời năm 1993, được đánh giá là phương pháp điều trị trĩ hiệu quả với ít đau và hồi phục nhanh. Phương pháp này do phẫu thuật viên người Ý Antonio Longo phát triển, dựa trên nguyên tắc cắt khoanh niêm mạc trực tràng đoạn dưới và cố định niêm mạc lên cao để kéo búi trĩ sa trở lại. Kỹ thuật được thực hiện bằng stapler (dụng cụ khâu vòng tự động vừa cắt vừa khâu niêm mạc, giảm đau và chảy máu), cụ thể là bộ stapler EEA chuyên dụng của Mỹ. Mũi khâu vòng dùng polypropylene 3.0 (chỉ nhân tạo), đặt cách đường lược (ranh giới giữa niêm mạc trực tràng và da hậu môn, vùng cảm giác đau nhiều) ít nhất 2 cm. Stapler mở tối đa, đặt gần vòng khâu, siết và giữ 30 giây để cầm máu. Đường khâu được kiểm tra, may bổ sung bằng Vicryl 3.0 (chỉ tự tiêu để khâu các điểm chảy máu) nếu cần, rồi băng gạc vùng phẫu thuật.

Từ khi ra đời, phương pháp này được áp dụng rộng rãi ở nhiều nơi trên thế giới với những kết quả khả quan: thời gian phẫu thuật ngắn, ít đau hậu phẫu, kết quả phẫu thuật tốt so với những phương pháp trước đó. Vì vậy, nhóm nghiên cứu chọn Longo làm đối chứng để so sánh với LHP.

Trong nghiên cứu, nhóm thu thập dữ liệu từ 414 bệnh nhân của Bệnh viện Bình Dân, chia thành hai nhóm: 198 trường hợp LHP và 216 trường hợp Longo. Các tiêu chí được đánh giá gồm kết quả lâm sàng, mức độ đau hậu phẫu, tỷ lệ biến chứng, thời gian phẫu thuật, thời gian nằm viện, mức độ hài lòng của bệnh nhân và tỷ lệ tái phát sau 12 tháng.

Kết quả cho thấy, cả hai phương pháp đều đem lại hiệu quả điều trị và cải thiện triệu chứng tương đương nhau. Ở ngày hậu phẫu thứ nhất, bệnh nhân Longo ít đau hơn, nhưng đến ngày thứ 7 và 14, sự khác biệt không còn rõ rệt giữa hai phương pháp. Tuy nhiên, nhóm Longo có tỷ lệ biến chứng chung (bí tiểu, hẹp hậu môn, nhiễm trùng, chảy máu, nứt hậu môn,…) cao hơn, cho thấy ưu thế của LHP về mức độ an toàn. Thời gian phẫu thuật trung bình ở nhóm LHP (29 phút) ngắn hơn Longo (37 phút). Cả hai nhóm đều có thời gian nằm viện ngắn, phổ biến từ 1–2 ngày.

Sau 12 tháng theo dõi, nhóm Longo ghi nhận 7 trường hợp tái phát, trong khi nhóm LHP không có ca tái phát nào. Kết quả này khẳng định ưu thế rõ rệt của LHP về duy trì hiệu quả điều trị trung hạn. Mức độ hài lòng của bệnh nhân ở cả hai nhóm đều cao. Nhìn chung, kết quả nghiên cứu khẳng định phương pháp LHP có hiệu quả tương đương Longo, nhưng nổi bật hơn nhờ tỷ lệ biến chứng và tái phát thấp hơn.

Theo nhóm thực hiện, có thể triển khai rộng rãi trong thực tế lâm sàng quy trình kỹ thuật LHP do Bệnh viện Bình Dân hoàn thiện.

Đề tài đã được Sở KH&CN TPHCM nghiệm thu, kết quả đạt.